‘Samenwerking is een proces waardoor partijen die verschillende kanten van een probleem zien, op een constructieve manier hun verschillen exploreren en samen zoeken naar oplossingen die verder reiken dan hun eigen beperkte visie van wat mogelijk is.” (Gray, 1989, 5).

Diversiteit is een belangrijk aspect van succesvolle multi-actorsamenwerking. Profit versus non-profit, kleine versus grote organisaties, publieke versus private instellingen, etc. Deze diversiteit is tegelijk een voorwaarde en een risico voor succes. Onder meer door de grote verschillen, de inter-afhankelijkheid, het spanningsveld tussen vertegenwoordigers en hun achterban en de complexiteit is het conflictpotentieel in dergelijke systemen groot.

Procesbegeleiding is daarbij onontbeerlijk en moet het tijdelijke ‘systeem’  beschermen tegen de soms overweldigende eisen, stress en complexiteit van de samenwerking. Effectieve samenwerking en duurzame verandering zijn alleen mogelijk bij voldoende faciliterende voorwaarden (Winnicott, 1971; Amado & Ambrose, 2001).

Het gaat altijd om een groeiproces dat geleidelijk vorm krijgt. Er zijn weinig vooraf bepaalde rollen, procedures of werkvormen. Deze worden, als het goed is, in overleg bepaald en kunnen veranderen. Een bijkomende moeilijkheid hierbij is dat het leiderschap ook gedefinieerd moet worden; niemand is formeel en hiërarchisch de baas, ook al zijn er initiatiefnemers die de partijen rond de tafel brengen (Prins, Taillieu & Bouwen, 2004; Prins, 2006b).

Een belangrijk systeemkenmerk is dat de primaire taak, de bestaansreden van de samenwerking gezamenlijk gedefinieerd wordt. Zolang echter deze taak onduidelijk of instabiel is, blijft het een instrumentele groep waar ieder alle ruimte heeft om er vooral op uit te zijn om eigen doelstellingen te realiseren.

Daarnaast moet men erover waken niet te snel over te gaan tot het formaliseren en structureren van het samenwerkingsproces door het ontwikkelen van werkvormen, (sub)groepen, rollen, afspraken en procedures. Dat kan immers belangrijke voordelen teniet doen.

 

Dat zijn enkele van de conclusies  van een onderzoek van Silvia Prins, organisatiepsycholoog verbonden aan Groep T in Leuven, over ‘MPS’ of multipartij samenwerking. Het volledige artikel kan u hier nalezen.